Tổng quan về Sắc phong thần ở làng Cẩm Phô
- Thứ sáu - 29/12/2023 02:57
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Cẩm Phô là một trong những làng xã hình thành rất sớm ở Hội An. Từ nhiều nguồn tư liệu cho biết, những bậc tiền hiền của tộc Huỳnh, Trần, Lê, Nguyễn,… từ Thanh Hóa, Nghệ An,… vào dựng làng lập ấp hình thành nên làng/xã Cẩm Phô. Cùng với quá trình dân cư, truyền thống văn hóa, nghề nghiệp, phong tục tập quán, sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng,… cũng dần định hình tạo nên sắc thái văn hóa riêng của làng Cẩm Phô so với nhiều làng xã khác ở Hội An. Điều này được thể hiện ở nhiều khía cạnh, nhất là mặt văn hóa tín ngưỡng. Qua hệ thống các công trình kiến trúc tín ngưỡng hiện hữu cũng như hệ thống sắc phong các vị thần còn nguyên bản hoặc ghi chép lại trong Quảng Nam xã chí, Quảng Nam tỉnh tạp biên đã minh chứng điều đó.
Qua kết quả thống kê sắc phong ở Hội An cho thấy làng Cẩm Phô nổi bật với số lượng sắc phong khá nhiều. Riêng về sắc phong thần kỳ có đến 32 sắc phong, trong đó có 15 bản gốc. Các vị thần được sắc phong khá đa dạng, ngoài những vị thần được thờ tự phổ biến trong các làng xã ở Hội An, Quảng Nam, còn có những vị thần chỉ được thần ở một vài địa phương như Bạch Thố Kim Tinh, Ngọc Nữ linh cô, Ngũ Hành Sơn Tinh Chúa Ngọc… Nhiều sắc phong chỉ riêng cho từng vị thần, song cũng có một số sắc phong chung cho nhiều vị thần. Có vị thần được nhiều lần phong sắc gia tặng mỹ tự, tăng trật, hoặc sắc cho làng được phụng thờ như cũ.
Sắc phong với nội dung được viết trên giấy long đằng, đóng bằng ấn triện Sắc mệnh chi bảo, hoa văn sắc nét đặc trưng của từng đời vua. Về tổng thể, chúng đều sẽ có những họa tiết chính là rồng cuộn mây, các họa tiết xung quanh rồng là được bố cục đối xứng như hoa văn liên đằng, hình ngọc tròn lan tỏa,… Trải qua thời gian, sắc có những sự thay đổi về hoa văn, họa tiết nghệ thuật, càng đời vua sau thì hình rồng ít nét hơn, đơn giản hơn…
Về kết cấu, sắc phong ở làng Cẩm Phô cũng như những làng khác, đều sẽ tỏ rõ từng nội dung về việc địa danh thờ thần, tên gọi của thần, lý do phong sắc cũng như phẩm trật của thần. Thần đối với dân chúng như thế nào, việc thờ cúng của dân chúng đối với thần ra sao, về ngày tháng năm ban sắc, vị vua ban sắc. Mỗi một thông tin thể hiện như thời gian, địa danh, danh tính cũng như mục đích… đã tạo cho sắc phong hàm tính quan trọng, cũng như tính độc bản của sắc phong mang lại.
Qua bảng thống kê trên, các văn bản sắc phong thần ở Cẩm Phô có niên đại sớm nhất là sắc cho vị thần Đông Nam Sát Hải nhị đại tướng quân vào năm Minh Mạng thứ 7 (1826), muộn nhất vào năm Bảo Đại thứ 11 (1936) cho thần Ngọc Nữ linh cô. Đại Càn Quốc gia Nam Hải, Đông Nam Sát Hải nhị đại Tướng quân với số lần phong sắc nhiều nhất là 7 lần; Thiên Y A Na, Bạch Mã, Ngũ Hành Tiên nương được phong sắc 6 lần; vị thần Ngọc Nữ linh cô chỉ có 1 lần được phong sắc. Vị Đông Nam Sát Hải có 4 bản sắc riêng, nhưng đều là bản sao được ghi chép lại trong Quảng Nam tỉnh tạp biên.
Dưới đây xin giới thiệu nội dung một số sắc phong về các vị thần
- Sắc phong Thái giám Bạch Mã vào năm Tự Đức thứ 5
Phiên âm
Sắc Bạch Mã tôn thần nguyên tặng Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu thượng đẳng thần, hộ quốc tỉ dân nẫm trứ linh ứng. Tứ kim phi thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu khả gia tặng Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu Hàm quang thượng đẳng thần.
Nhưng chuẩn Diên Phước huyện Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Tự Đức ngũ niên thập nhất nguyệt sơ nhị nhật.
Dịch nghĩa
Sắc tôn thần Bạch Mã nguyên được tặng Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu thượng đẳng thần, có công giúp nước cứu dân, từng linh ứng hiển hiện rõ ràng. Nay vâng thừa mệnh trời mà nhớ đến ơn thần, gia tặng cho thần là Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu Hàm quang thượng đẳng thần.
Vẫn chuẩn cho xã Cẩm Phô huyện Diên Phước phụng thờ thần như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày mồng 2 tháng 11 năm Tự Dức thứ 5 (1852).
- Sắc phong Bạch Thố Kim Tinh năm Khải Định thứ 2
Phiên âm
Sắc Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã phụng sự Bạch Thố Kim Tinh chi thần, hộ quốc tỉ dân nẫm trứ linh ứng. Tứ kim phi thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu trước phong vi Trinh uyển Dực bảo trung hưng hạ đẳng thần, chuẩn kỳ phụng sự thứ cơ thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Khải Định nhị niên tam nguyệt thập bát nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Bạch Thố Kim Tinh thờ phụng tại xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn tỉnh Quảng Nam, giúp nước cứu dân, linh ứng hiển hiện rõ ràng. Nay thừa mệnh bề trên nhớ đến ơn xưa nên trước tặng phong sắc là Trinh uyển Dực bảo trung hưng hạ đẳng thần, chuẩn cho bách tính được phụng thờ, để thần che chở bảo vệ dân ta.
Kính thay!
Ngày 18 tháng 3 năm Khải Định thứ 2 (1917).
Sắc chỉ Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã tòng tiền phụng sự Dực bảo trung hưng Cửu Thiên Huyền Nữ, hộ quốc tỉ dân hiển hữu công đức, tiết mông ban cấp sắc chỉ chuẩn hứa phụng sự.
Tứ kim chánh trực Trẫm tứ tuần đại khánh tiết, kinh ban bửu chiếu đàm ân lễ long đăng trật đặc chuẩn y cựu phụng sự, dụng chí quốc khánh dĩ thân kính ý.
Khâm tai.
Khải Định cửu niên thất nguyệt nhị thập ngũ nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn tỉnh Quảng Nam trước nay thờ tự thần Dực bảo trung hưng Cửu Thiên Huyền Nữ, giúp nước cứu dân công đức hiển hiện, được ban cấp sắc phong chuẩn cho phụng thờ.
Nay đúng vào dịp đại lễ tứ tuần, nên ban bửu chiếu đàm ân lễ long đăng trật cho thần, đặc chuẩn cho được phụng thờ như cũ, để tỏ rõ lòng thành kính vậy.
Kính thay!
Ngày 25 tháng 7 năm Khải Định thứ 9 (1924).
- Sắc phong Đông Nam Sát Hải nhị đại Tướng quân năm Minh Mạng thứ 7
Phiên âm
Sắc Đông Nam Sát Hải Lang Thát nhị đại tướng quân hộ quốc tí dân hiển hữu công đức, kinh hữu xã dân phụng sự. Phụng ngã Thế tổ Cao Hoàng đế thống nhất hải vũ khánh bỉ thần nhân, tứ kim quang chiếu hồng đồ, miến niệm thần hưu nghi long hiển hiệu khả gia tặng Dũng mẫn chi thần, nhưng chuẩn hứa Diên Phước huyện thuộc lệ Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Minh Mạng thất niên cửu nguyệt thập thất nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Đông Nam Sát hải Lang Thát nhị Đại tướng quân, giúp nước cứu dân, công đức hiển hiện rõ ràng, ban cho dân xã phụng thờ. Nhân dịp Thế tổ Cao Hoàng đế thống nhất đất nước, người và thần đều vui mừng bởi cơ đồ vững mạnh, nay nhớ ơn thần sâu rộng mà gia tặng thêm mỹ hiệu là Dũng mẫn chi thần, nhưng vẫn chuẩn cho xã Cẩm Phô thuộc huyện Diên Phước thờ cúng như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Nay kính thay.
Ngày 17 tháng 9 năm Minh Mạng thứ 7 (1826).
- Sắc phong Đại Càn Quốc gia Nam Hải năm Tự Đức thứ 5
Phiên âm
Sắc Đại Càn Quốc gia Nam Hải tứ vị tôn thần nguyên tặng Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa thượng đẳng thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng.
Tứ kim phi thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu khả gia tặng Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa Trang huy thượng đẳng thần. nhưng chuẩn Diên Phước huyện Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai!
Tự Đức ngũ niên thập nhất nguyệt so nhị nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho Đại Càn Quốc gia Nam Hải tứ vị tôn thần nguyên tặng Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa thượng đẳng thần, có công giúp nước cứu dân, đã từng linh ứng.
Nay Trẫm nhớ đến ơn thần mà gia tặng mỹ tự là Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa Trang huy thượng đẳng thần. Chuẩn cho xã Cẩm Phô huyện Diên Phước được thờ thần như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày mồng 2 táng 11 năm Tự Đức thứ 5(1852).
- Sắc phong Nam Hải Cự tộc Ngọc Lân năm Duy Tân thứ 5
Phiên âm
Sắc Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã phụng sự Nam Hải Cự tộc Ngọc Lân chi thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng, hướng lai vị mông ban cấp sắc văn.
Tứ kim phi thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu trứ phong vi Từ tế Chương linh Trợ tín Trừng trạm Dực bảo trung hưng chi thần, đặc chuẩn y cựu phụng sự thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai!
Duy Tân ngũ niên nhuận lục nguyệt sơ bát nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn tỉnh Quảng Nam thờ phụng thần Nam Hải Cự tộc Ngọc Lân, thần giúp nước cứu dân đã từng linh ứng, xưa nay chưa được ban cấp sắc phong.
Nay Trẫm vâng mệnh trời nhớ đến ơn thần mà trứ phong là Từ tế Chương linh Trợ tín Trừng trạm Dực bảo trung hưng chi thần, đặc chuẩn cho xã được phụng thờ như cũ, để thần che chở bảo vệ dân ta.
Kính thay!
Ngày mồng 8 tháng 6 nhuận năm Duy Tân thứ 5 (1911).
- Sắc phong Ngọc Nữ linh cô năm Bảo Đại thứ 11
Phiên âm
Sắc Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã Trường Lệ ấp phụng sự Ngọc Nữ linh cô tôn thần, niệm trứ linh ứng. Tứ kim phỉ thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu trứ phong vi Dực bảo trung hưng Linh phù chi thần. Chuẩn kỳ phụng sự thứ cơ thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Bảo Đại thập nhất niên tam nguyệt sơ lục nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Ngọc Nữ linh cô tôn thần, được thờ phụng tại ấp Trường Lệ, xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn, đã từng linh ứng hiển hiện rõ ràng.
Nay phụng thừa mệnh trên, nhớ đến ơn xưa trứ phong cho thần là Dực bảo trung hưng Linh phù chi thần. Nhưng vẫn chuẩn cho bách tính trong xã được phụng thờ như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày mồng 6 tháng 3 năm Bảo Đại thứ 11 (1936).
- Sắc phong Ngũ Hành Tiên nương năm Tự Đức thứ 5
Phiên âm
Sắc Kim Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Chiêu hiển Hiệu ứng Hòa nghĩa Lợi vật trung đẳng thần, Mộc Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Thanh tú Kiên trực Vinh mậu Quảng âm trung đẳng thần, Thủy Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Dương trạch Hiển linh Hoằng triêm Bác nhuận trung đẳng thần, Hỏa Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Ôn hậu Quang ứng Chiêu cảm Lệ minh trung đẳng thần, hộ quốc tỷ dân nẫm trứ kinh ứng. Tứ kim phi ứng Trẫm mệnh miến niệm thần hưu khả gia tặng Kim Đức vi Chiêu hiển Hiệu ứng Hòa nghĩa Lợi vật Linh thúy trung đẳng thần, Mộc Đức vi Thanh tú Kiên trực Vinh mậu Quảng âm Linh thúy trung đẳng thần, Thủy Đức vi Dương trạch Hiển linh Hoằng triêm Bác nhuận Linh thúy trung đẳng thần, Hỏa Đức vi Ôn hậu Quang ứng Chiêu cảm Lệ minh Linh thúy trung đẳng thần, Thổ Đức vi Hoằng đại Hậu khánh Trùng hậu Hàm dục Linh thúy trung đẳng thần.
Nhưng chuẩn Diên Phước huyện Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu, bảo ngã lê dân.
Tự Đức ngũ niên thập nhất nguyệt sơ nhị nhật.
Dịch nghĩa
Sắc thần Kim Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Chiêu hiển Hiệu ứng Hòa nghĩa Lợi vật trung đẳng thần, Mộc Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Thanh tú Kiên trực Vinh mậu Quảng âm trung đẳng thần, Thủy Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Dương trạch Hiển linh Hoằng triêm Bác nhuận trung đẳng thần, Hỏa Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Ôn hậu Quang ứng Chiêu cảm Lệ minh trung đẳng thần, có công giúp nước cứu dân, linh ứng hiển hiện rõ ràng. Nay vâng mệnh trời, nghĩ đến ơn thần thật đáng gia tặng Kim Đức là Chiêu hiển Hiệu ứng Hòa nghĩa Lợi vật Linh thúy trung đẳng thần, Mộc Đức là Thanh tú Kiên trực Vinh mậu Quảng âm Linh thúy trung đẳng thần, Thủy Đức là Dương trạch Hiển linh Hoằng tiêm Bác nhuận Linh thúy trung đẳng thần, Hỏa Đức là Ôn hậu Quang ứng Chiêu cảm Lệ minh Linh thúy trung đẳng thần, Thổ Đức là Hoằng đại Hậu khánh Trùng hậu Hàm dục Linh thúy trung đẳng thần.
Chuẩn cho xã Cẩm Phô được phụng thờ như cũ, để thần bảo vệ, che chở trăm dân.
Ngày mồng 2 tháng 11 năm Tự Đức thứ 5 (1852).
Sắc Quảng Nam tỉnh Diên Phước huyện Cẩm Phô xã phụng sự Ngũ Hành Sơn Tinh Chúa Ngọc chi thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng hướng lai vị mông ban cấp sắc văn.
Tứ kim phi thừa trẫm mệnh miến niệm thần hưu trứ phong vi Nhàn uyển Dực bảo trung hưng chi thần, đặc chuẩn y cựu phụng sự thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai!
Duy Tân ngũ niên nhuận lục nguyệt sơ bát nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho Ngũ Hành Sơn Tinh Chúa Ngọc chi thần được xã Cẩm Phô huyện Diên Phước tỉnh Quảng Nam phụng thờ, giúp nước cứu dân linh ứng hiển hiển rõ ràng, nhưng chưa được ban cấp tặng sắc văn.
Nay vâng lệnh trên, trẫm lại nhớ đến ơn xưa của thần mà trước phong làm Nhàn uyển Dực bảo trung hưng chi thần, đặc chuẩn cho phụng thờ như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày mùng 8 tháng 6 nhuận năm Duy Tân thứ 5 (1911).
- Sắc phong Thành Hoàng năm Khải Định thứ 2
Phiên âm
Sắc Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã phụng sự Bổn xứ Thành Hoàng chi thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng. Tứ kim phi ứng cảnh mệnh miến niệm thần hưu, trứ phong vi Đôn ngưng Dực bảo trung hưng hạ đẳng thần. Chuẩn kỳ phụng sự thứ cơ thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Khải Định nhị niên tam nguyệt thập bát nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Bổn xứ Thành Hoàng được thờ tự ở xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn tỉnh Quảng Nam, có công giúp nước cứu dân, linh ứng hiển hiện rõ ràng. Nay nhớ đến ơn thần mà gia tặng mỹ tự Đôn ngưng Dực bảo trung hưng hạ đẳng thần. Chuẩn cho bách tính được phụng thờ thần, để thần che chở bảo vệ dân ta.
Kính thay!
Ngày 18 tháng 3 năm Khải Định thứ 2 (1917).
- Sắc phong Thiên Y A Na năm Tứ Đức thứ 3
Phiên âm
Sắc Thiên Y A Na Diễn Ngọc Phi nguyên tặng Hoằng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng thượng đẳng thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng, tiết mông ban cấp tặng sắc chuẩn hứa phụng sự.
Tứ kim phi ứng cảnh mệnh miến niệm thần hưu khả gia tặng Hoằng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng Trang huy thượng đẳng thần. Nhưng chuẩn Diên Phước huyện Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai!
Tự Đức tam niên cửu nguyệt nhị thập ngũ nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Thiên Y A Na Diễn Ngoc Phi nguyên tặng Hoằng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng thượng đẳng thần, giúp nước cứu dân linh ứng rõ ràng, từng được ban cấp tặng sắc chuẩn cho phụng thờ.
Nay Trẫm vâng mệnh lớn nghĩ đến ơn thần mà gia tặng là Hoằng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng Trang huy thượng đẳng thần. Nhưng vẫn chuẩn cho xã Cẩm Phô huyện Diên Phước được phụng thờ như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày 25 tháng 9 năm Tự Đức thứ 3 (1850).
Bên cạnh tín ngưỡng dân gian, hệ thống sắc phong đã trở thành một nguồn di sản tư liệu quý giá không chỉ của một địa phương làng xã, mà là tài sản hiện hữu của quốc gia qua bao thời kỳ. Do nhiều biến đổi của lịch sử, sắc phong được lưu truyền, cất giữ ở nhiều địa điểm khác nhau, có sắc phong đã bị hư hại, mục nát do thời gian… thế nên việc bảo quản, phát huy, cũng như truyền tải được nội dung linh hồn của sắc phong này là điều vô cùng cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Đặc biệt là phục vụ mục đích tìm hiểu về lịch sử, văn hóa không chỉ ở làng Cẩm Phô, mà cả khu vực Hội An, Quảng Nam.
Sắc phong với nội dung được viết trên giấy long đằng, đóng bằng ấn triện Sắc mệnh chi bảo, hoa văn sắc nét đặc trưng của từng đời vua. Về tổng thể, chúng đều sẽ có những họa tiết chính là rồng cuộn mây, các họa tiết xung quanh rồng là được bố cục đối xứng như hoa văn liên đằng, hình ngọc tròn lan tỏa,… Trải qua thời gian, sắc có những sự thay đổi về hoa văn, họa tiết nghệ thuật, càng đời vua sau thì hình rồng ít nét hơn, đơn giản hơn…
Về kết cấu, sắc phong ở làng Cẩm Phô cũng như những làng khác, đều sẽ tỏ rõ từng nội dung về việc địa danh thờ thần, tên gọi của thần, lý do phong sắc cũng như phẩm trật của thần. Thần đối với dân chúng như thế nào, việc thờ cúng của dân chúng đối với thần ra sao, về ngày tháng năm ban sắc, vị vua ban sắc. Mỗi một thông tin thể hiện như thời gian, địa danh, danh tính cũng như mục đích… đã tạo cho sắc phong hàm tính quan trọng, cũng như tính độc bản của sắc phong mang lại.
Stt |
Các vị thần |
Mỹ tự đầy đủ được sắc phong |
Số lần sắc phong |
Niên đại | |
| Sớm nhất | Muộn nhất | ||||
| 1 | Bạch Mã | Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu Hàm quang Dực bảo trung hưng thượng đẳng thần | 6 | Ngày 2 tháng 11 năm Tự Đức thứ 5 (1852) | Ngày 25 tháng 7 năm Khải Định thứ 9 (1924) |
| 2 | Bạch Thố Kim Tinh | Trinh uyển Dực bảo trung hưng Tề tĩnh trung đẳng thần | 2 | Ngày 18 tháng 3 Khải Định thứ 2 (1917) | Ngày 25 tháng 7 Khải Định thứ 9 (1924) |
| 3 | Cửu Thiên Huyền Nữ | Dực bảo trung hưng đẳng thần | 2 | Ngày 18 tháng 3 Khải Định thứ 2 (1917) | Ngày 27 tháng 7 Khải Định thứ 9 (1924) |
| 4 | Đông Nam Sát Hải nhị đại Tướng quân | Dũng mẫn Nghiêm dực Hoàng nghị Trừng trạm | 7 | Ngày 17 tháng 9 năm Minh Mạng thứ 7 (1826) | Ngày 25 tháng 7 Khải Định thứ 9 (1924) |
| 5 | Đại Càn Quốc gia Nam Hải | Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa Trang huy Dực bảo trung hưng thượng đẳng thần | 7 | Ngày 2 tháng 11 Tự Đức thứ 5 (1952) | Ngày 25 tháng 7 Khải Định thứ 9 (1924) |
| 6 | Nam Hải cự tộc Ngọc Lân | Từ tế Chương linh Trợ tín Trừng trạm Dực bảo trung hưng | 2 | Ngày 8 tháng 6 Duy Tân thứ 5 (1911) | Ngày 25 tháng 7 Khải Định thứ 9 (1924) |
| 7 | Ngọc Nữ linh cô | Dực bảo trung hưng Linh phù chi thần | 1 | Ngày 6 tháng 3 Bảo Đại thứ 11 (1936) | |
| 8 | Ngũ Hành Tiên nương | Linh thúy Dực bảo trung hưng | 6 | Ngày 2 tháng 11 Tự Đức thứ 5 (1852) | Ngày 25 tháng 7 Khải Định thứ 9 (1924) |
| 9 | Ngũ Hành Sơn Tinh Chúa Ngọc | Linh phù Nhàn uyển Dực bảo trung hưng | 2 | Ngày 8 tháng 10 Duy Tân thứ 5 (1911) | Ngày 8 tháng 6 Duy Tân thứ 7 (1913) |
| 10 | Thành Hoàng | Đôn ngưng Uông nhuận Dực bảo trung hưng thượng đẳng thần | 2 | Ngày 18 tháng 3 Khải Định thứ 2 (1917) | Ngày 25 tháng 7 Khải Định thứ 9 (1924) |
| 11 | Thiên Y A Na | Hồng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng Trang huy thượng đẳng thần | 6 | Ngày 17 tháng 9 Minh Mạng thứ 7 (1826) | Ngày 25 tháng 9 Tự Đức thứ 3 (1850) |
Qua bảng thống kê trên, các văn bản sắc phong thần ở Cẩm Phô có niên đại sớm nhất là sắc cho vị thần Đông Nam Sát Hải nhị đại tướng quân vào năm Minh Mạng thứ 7 (1826), muộn nhất vào năm Bảo Đại thứ 11 (1936) cho thần Ngọc Nữ linh cô. Đại Càn Quốc gia Nam Hải, Đông Nam Sát Hải nhị đại Tướng quân với số lần phong sắc nhiều nhất là 7 lần; Thiên Y A Na, Bạch Mã, Ngũ Hành Tiên nương được phong sắc 6 lần; vị thần Ngọc Nữ linh cô chỉ có 1 lần được phong sắc. Vị Đông Nam Sát Hải có 4 bản sắc riêng, nhưng đều là bản sao được ghi chép lại trong Quảng Nam tỉnh tạp biên.
Dưới đây xin giới thiệu nội dung một số sắc phong về các vị thần
- Sắc phong Thái giám Bạch Mã vào năm Tự Đức thứ 5
Phiên âm
Sắc Bạch Mã tôn thần nguyên tặng Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu thượng đẳng thần, hộ quốc tỉ dân nẫm trứ linh ứng. Tứ kim phi thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu khả gia tặng Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu Hàm quang thượng đẳng thần.
Nhưng chuẩn Diên Phước huyện Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Tự Đức ngũ niên thập nhất nguyệt sơ nhị nhật.
Dịch nghĩa
Sắc tôn thần Bạch Mã nguyên được tặng Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu thượng đẳng thần, có công giúp nước cứu dân, từng linh ứng hiển hiện rõ ràng. Nay vâng thừa mệnh trời mà nhớ đến ơn thần, gia tặng cho thần là Dương uy Ngự vũ Bảo chướng Kiện thuận Hòa nhu Hàm quang thượng đẳng thần.
Vẫn chuẩn cho xã Cẩm Phô huyện Diên Phước phụng thờ thần như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày mồng 2 tháng 11 năm Tự Dức thứ 5 (1852).
- Sắc phong Bạch Thố Kim Tinh năm Khải Định thứ 2
Phiên âm
Sắc Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã phụng sự Bạch Thố Kim Tinh chi thần, hộ quốc tỉ dân nẫm trứ linh ứng. Tứ kim phi thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu trước phong vi Trinh uyển Dực bảo trung hưng hạ đẳng thần, chuẩn kỳ phụng sự thứ cơ thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Khải Định nhị niên tam nguyệt thập bát nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Bạch Thố Kim Tinh thờ phụng tại xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn tỉnh Quảng Nam, giúp nước cứu dân, linh ứng hiển hiện rõ ràng. Nay thừa mệnh bề trên nhớ đến ơn xưa nên trước tặng phong sắc là Trinh uyển Dực bảo trung hưng hạ đẳng thần, chuẩn cho bách tính được phụng thờ, để thần che chở bảo vệ dân ta.
Kính thay!
Ngày 18 tháng 3 năm Khải Định thứ 2 (1917).
- Sắc phong Cửu Thiên Huyền Nữ năm Khải Định thứ 9
Sắc cho thần Cửu Thiên Huyền Nữ
Phiên âmSắc chỉ Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã tòng tiền phụng sự Dực bảo trung hưng Cửu Thiên Huyền Nữ, hộ quốc tỉ dân hiển hữu công đức, tiết mông ban cấp sắc chỉ chuẩn hứa phụng sự.
Tứ kim chánh trực Trẫm tứ tuần đại khánh tiết, kinh ban bửu chiếu đàm ân lễ long đăng trật đặc chuẩn y cựu phụng sự, dụng chí quốc khánh dĩ thân kính ý.
Khâm tai.
Khải Định cửu niên thất nguyệt nhị thập ngũ nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn tỉnh Quảng Nam trước nay thờ tự thần Dực bảo trung hưng Cửu Thiên Huyền Nữ, giúp nước cứu dân công đức hiển hiện, được ban cấp sắc phong chuẩn cho phụng thờ.
Nay đúng vào dịp đại lễ tứ tuần, nên ban bửu chiếu đàm ân lễ long đăng trật cho thần, đặc chuẩn cho được phụng thờ như cũ, để tỏ rõ lòng thành kính vậy.
Kính thay!
Ngày 25 tháng 7 năm Khải Định thứ 9 (1924).
- Sắc phong Đông Nam Sát Hải nhị đại Tướng quân năm Minh Mạng thứ 7
Phiên âm
Sắc Đông Nam Sát Hải Lang Thát nhị đại tướng quân hộ quốc tí dân hiển hữu công đức, kinh hữu xã dân phụng sự. Phụng ngã Thế tổ Cao Hoàng đế thống nhất hải vũ khánh bỉ thần nhân, tứ kim quang chiếu hồng đồ, miến niệm thần hưu nghi long hiển hiệu khả gia tặng Dũng mẫn chi thần, nhưng chuẩn hứa Diên Phước huyện thuộc lệ Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Minh Mạng thất niên cửu nguyệt thập thất nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Đông Nam Sát hải Lang Thát nhị Đại tướng quân, giúp nước cứu dân, công đức hiển hiện rõ ràng, ban cho dân xã phụng thờ. Nhân dịp Thế tổ Cao Hoàng đế thống nhất đất nước, người và thần đều vui mừng bởi cơ đồ vững mạnh, nay nhớ ơn thần sâu rộng mà gia tặng thêm mỹ hiệu là Dũng mẫn chi thần, nhưng vẫn chuẩn cho xã Cẩm Phô thuộc huyện Diên Phước thờ cúng như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Nay kính thay.
Ngày 17 tháng 9 năm Minh Mạng thứ 7 (1826).
- Sắc phong Đại Càn Quốc gia Nam Hải năm Tự Đức thứ 5
Phiên âm
Sắc Đại Càn Quốc gia Nam Hải tứ vị tôn thần nguyên tặng Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa thượng đẳng thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng.
Tứ kim phi thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu khả gia tặng Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa Trang huy thượng đẳng thần. nhưng chuẩn Diên Phước huyện Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai!
Tự Đức ngũ niên thập nhất nguyệt so nhị nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho Đại Càn Quốc gia Nam Hải tứ vị tôn thần nguyên tặng Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa thượng đẳng thần, có công giúp nước cứu dân, đã từng linh ứng.
Nay Trẫm nhớ đến ơn thần mà gia tặng mỹ tự là Hàm hoằng Quang đại Chí đức Phổ bác Hiển hóa Trang huy thượng đẳng thần. Chuẩn cho xã Cẩm Phô huyện Diên Phước được thờ thần như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày mồng 2 táng 11 năm Tự Đức thứ 5(1852).
- Sắc phong Nam Hải Cự tộc Ngọc Lân năm Duy Tân thứ 5
Phiên âm
Sắc Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã phụng sự Nam Hải Cự tộc Ngọc Lân chi thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng, hướng lai vị mông ban cấp sắc văn.
Tứ kim phi thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu trứ phong vi Từ tế Chương linh Trợ tín Trừng trạm Dực bảo trung hưng chi thần, đặc chuẩn y cựu phụng sự thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai!
Duy Tân ngũ niên nhuận lục nguyệt sơ bát nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn tỉnh Quảng Nam thờ phụng thần Nam Hải Cự tộc Ngọc Lân, thần giúp nước cứu dân đã từng linh ứng, xưa nay chưa được ban cấp sắc phong.
Nay Trẫm vâng mệnh trời nhớ đến ơn thần mà trứ phong là Từ tế Chương linh Trợ tín Trừng trạm Dực bảo trung hưng chi thần, đặc chuẩn cho xã được phụng thờ như cũ, để thần che chở bảo vệ dân ta.
Kính thay!
Ngày mồng 8 tháng 6 nhuận năm Duy Tân thứ 5 (1911).
- Sắc phong Ngọc Nữ linh cô năm Bảo Đại thứ 11
Phiên âm
Sắc Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã Trường Lệ ấp phụng sự Ngọc Nữ linh cô tôn thần, niệm trứ linh ứng. Tứ kim phỉ thừa cảnh mệnh miến niệm thần hưu trứ phong vi Dực bảo trung hưng Linh phù chi thần. Chuẩn kỳ phụng sự thứ cơ thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Bảo Đại thập nhất niên tam nguyệt sơ lục nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Ngọc Nữ linh cô tôn thần, được thờ phụng tại ấp Trường Lệ, xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn, đã từng linh ứng hiển hiện rõ ràng.
Nay phụng thừa mệnh trên, nhớ đến ơn xưa trứ phong cho thần là Dực bảo trung hưng Linh phù chi thần. Nhưng vẫn chuẩn cho bách tính trong xã được phụng thờ như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày mồng 6 tháng 3 năm Bảo Đại thứ 11 (1936).
- Sắc phong Ngũ Hành Tiên nương năm Tự Đức thứ 5
Phiên âm
Sắc Kim Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Chiêu hiển Hiệu ứng Hòa nghĩa Lợi vật trung đẳng thần, Mộc Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Thanh tú Kiên trực Vinh mậu Quảng âm trung đẳng thần, Thủy Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Dương trạch Hiển linh Hoằng triêm Bác nhuận trung đẳng thần, Hỏa Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Ôn hậu Quang ứng Chiêu cảm Lệ minh trung đẳng thần, hộ quốc tỷ dân nẫm trứ kinh ứng. Tứ kim phi ứng Trẫm mệnh miến niệm thần hưu khả gia tặng Kim Đức vi Chiêu hiển Hiệu ứng Hòa nghĩa Lợi vật Linh thúy trung đẳng thần, Mộc Đức vi Thanh tú Kiên trực Vinh mậu Quảng âm Linh thúy trung đẳng thần, Thủy Đức vi Dương trạch Hiển linh Hoằng triêm Bác nhuận Linh thúy trung đẳng thần, Hỏa Đức vi Ôn hậu Quang ứng Chiêu cảm Lệ minh Linh thúy trung đẳng thần, Thổ Đức vi Hoằng đại Hậu khánh Trùng hậu Hàm dục Linh thúy trung đẳng thần.
Nhưng chuẩn Diên Phước huyện Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu, bảo ngã lê dân.
Tự Đức ngũ niên thập nhất nguyệt sơ nhị nhật.
Dịch nghĩa
Sắc thần Kim Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Chiêu hiển Hiệu ứng Hòa nghĩa Lợi vật trung đẳng thần, Mộc Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Thanh tú Kiên trực Vinh mậu Quảng âm trung đẳng thần, Thủy Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Dương trạch Hiển linh Hoằng triêm Bác nhuận trung đẳng thần, Hỏa Đức phu nhân tôn thần nguyên tặng Ôn hậu Quang ứng Chiêu cảm Lệ minh trung đẳng thần, có công giúp nước cứu dân, linh ứng hiển hiện rõ ràng. Nay vâng mệnh trời, nghĩ đến ơn thần thật đáng gia tặng Kim Đức là Chiêu hiển Hiệu ứng Hòa nghĩa Lợi vật Linh thúy trung đẳng thần, Mộc Đức là Thanh tú Kiên trực Vinh mậu Quảng âm Linh thúy trung đẳng thần, Thủy Đức là Dương trạch Hiển linh Hoằng tiêm Bác nhuận Linh thúy trung đẳng thần, Hỏa Đức là Ôn hậu Quang ứng Chiêu cảm Lệ minh Linh thúy trung đẳng thần, Thổ Đức là Hoằng đại Hậu khánh Trùng hậu Hàm dục Linh thúy trung đẳng thần.
Chuẩn cho xã Cẩm Phô được phụng thờ như cũ, để thần bảo vệ, che chở trăm dân.
Ngày mồng 2 tháng 11 năm Tự Đức thứ 5 (1852).
- Sắc phong Ngũ Hành Sơn Tinh Chúa Ngọc năm Duy Tân thứ 5
Sắc cho thần Ngũ Hành Sơn Tính Chúa Ngọc
Phiên âmSắc Quảng Nam tỉnh Diên Phước huyện Cẩm Phô xã phụng sự Ngũ Hành Sơn Tinh Chúa Ngọc chi thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng hướng lai vị mông ban cấp sắc văn.
Tứ kim phi thừa trẫm mệnh miến niệm thần hưu trứ phong vi Nhàn uyển Dực bảo trung hưng chi thần, đặc chuẩn y cựu phụng sự thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai!
Duy Tân ngũ niên nhuận lục nguyệt sơ bát nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho Ngũ Hành Sơn Tinh Chúa Ngọc chi thần được xã Cẩm Phô huyện Diên Phước tỉnh Quảng Nam phụng thờ, giúp nước cứu dân linh ứng hiển hiển rõ ràng, nhưng chưa được ban cấp tặng sắc văn.
Nay vâng lệnh trên, trẫm lại nhớ đến ơn xưa của thần mà trước phong làm Nhàn uyển Dực bảo trung hưng chi thần, đặc chuẩn cho phụng thờ như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày mùng 8 tháng 6 nhuận năm Duy Tân thứ 5 (1911).
- Sắc phong Thành Hoàng năm Khải Định thứ 2
Phiên âm
Sắc Quảng Nam tỉnh Điện Bàn phủ Cẩm Phô xã phụng sự Bổn xứ Thành Hoàng chi thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng. Tứ kim phi ứng cảnh mệnh miến niệm thần hưu, trứ phong vi Đôn ngưng Dực bảo trung hưng hạ đẳng thần. Chuẩn kỳ phụng sự thứ cơ thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai.
Khải Định nhị niên tam nguyệt thập bát nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Bổn xứ Thành Hoàng được thờ tự ở xã Cẩm Phô phủ Điện Bàn tỉnh Quảng Nam, có công giúp nước cứu dân, linh ứng hiển hiện rõ ràng. Nay nhớ đến ơn thần mà gia tặng mỹ tự Đôn ngưng Dực bảo trung hưng hạ đẳng thần. Chuẩn cho bách tính được phụng thờ thần, để thần che chở bảo vệ dân ta.
Kính thay!
Ngày 18 tháng 3 năm Khải Định thứ 2 (1917).
- Sắc phong Thiên Y A Na năm Tứ Đức thứ 3
Phiên âm
Sắc Thiên Y A Na Diễn Ngọc Phi nguyên tặng Hoằng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng thượng đẳng thần, hộ quốc tí dân nẫm trứ linh ứng, tiết mông ban cấp tặng sắc chuẩn hứa phụng sự.
Tứ kim phi ứng cảnh mệnh miến niệm thần hưu khả gia tặng Hoằng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng Trang huy thượng đẳng thần. Nhưng chuẩn Diên Phước huyện Cẩm Phô xã y cựu phụng sự, thần kỳ tương hựu bảo ngã lê dân.
Khâm tai!
Tự Đức tam niên cửu nguyệt nhị thập ngũ nhật.
Dịch nghĩa
Sắc cho thần Thiên Y A Na Diễn Ngoc Phi nguyên tặng Hoằng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng thượng đẳng thần, giúp nước cứu dân linh ứng rõ ràng, từng được ban cấp tặng sắc chuẩn cho phụng thờ.
Nay Trẫm vâng mệnh lớn nghĩ đến ơn thần mà gia tặng là Hoằng huệ Phổ tế Linh cảm Diệu thông Mặc tướng Trang huy thượng đẳng thần. Nhưng vẫn chuẩn cho xã Cẩm Phô huyện Diên Phước được phụng thờ như cũ, để thần bảo vệ che chở dân ta.
Kính thay!
Ngày 25 tháng 9 năm Tự Đức thứ 3 (1850).
Bên cạnh tín ngưỡng dân gian, hệ thống sắc phong đã trở thành một nguồn di sản tư liệu quý giá không chỉ của một địa phương làng xã, mà là tài sản hiện hữu của quốc gia qua bao thời kỳ. Do nhiều biến đổi của lịch sử, sắc phong được lưu truyền, cất giữ ở nhiều địa điểm khác nhau, có sắc phong đã bị hư hại, mục nát do thời gian… thế nên việc bảo quản, phát huy, cũng như truyền tải được nội dung linh hồn của sắc phong này là điều vô cùng cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Đặc biệt là phục vụ mục đích tìm hiểu về lịch sử, văn hóa không chỉ ở làng Cẩm Phô, mà cả khu vực Hội An, Quảng Nam.