Đô thị cổ Hội An - Di sản Văn hoá Thế giới

https://hoianheritage.net

NHẠC SĨ LA HỐI

Nhạc sĩ La Hối tên thật là La Doãn Chánh, còn có tên gọi là La Khai. Ông sinh năm 1920 tại làng Minh Hương Hội An, tổ tiên ông vốn người huyện Đông Hoản tỉnh Quảng Đông - Trung Quốc. Thuở thiếu thời, do sinh trưởng trong một gia đình có truyền thống về âm nhạc nên La Hối đã bộc lộ những khả năng đặc biệt về âm nhạc qua nhiều những bản nhạc sống động và vui tươi, đặc biệt là những bài hát của thế hệ thanh niên. Hơn thế nữa, ông còn chơi thông thạo nhiều loại nhạc cụ khác nhau, kể cả các nhạc cụ mới của phương Tây.
Vào năm năm 1940, ông được đưa vào Chợ Lớn để học tập. Sau khi tốt nghiệp thì lại được đưa sang Quảng Tây - Trung Quốc để được đào tạo chuyên sâu. Đến mùa thu năm tức năm 1942  lại trở về Hội An, Việt Nam. Trong thời gian này, ông tổ chức dạy đàn, thành lập Hội Yêu âm nhạc và tham gia hoạt động cách mạng.
Trong thời kỳ này, địch truy bắt gay gắt những người tham gia chống Nhật, trước tình thế nguy cấp ấy, vào năm 1944 ông phải chạy trốn sang Lào để tránh sự theo dõi của hiến binh Nhật. Nhưng do yêu cầu khẩn cấp cũng như những nhiệm vụ cấp thiết đang đặt ra cho thanh niên Hoa kiều lúc đó nên ông phải quay trở về lại Hội An để thực hiện các nhiệm vụ ấy. Không may, tổ chức người Hoa chống Nhật ở Hội An bị lộ, ông và một số đồng chí đã bị rơi vào tay Nhật. Sau khi tra khảo tàn tệ, ông cùng 9 vị  đồng chí đã bị địch thảm sát tại chân núi Phước Tường vào ngày 2 tháng 4 năm năm 1945, năm đó ông vừa tròn 25 tuổi. Sau khi chiến sự bình yên, hài cốt của ông cùng các vị đồng đội đã được đưa về mai táng tại khu mộ Thập liệt sĩ sát cạnh Thanh Minh đình của người Hoa ở Hội An. Hiện nay, ông được thờ tại gia đình và tại Trung Hoa hội quán nằm trong khu di sản thế giới Hội An.
Bản nhạc Xuân và Tuổi trẻ của ông được sáng tác vào giai đoạn tổ chức Hội Yêu âm nhạc ở Hội An, tổ chức chống Nhật và đây là bài hát cuối cùng trong cuộc đời La Hối. Vào năm 1946, trong khi cùng đoàn ca múa nhạc Anh Vũ đến Hội An biểu diễn, sau khi nghe bài “Thanh niên và Xuân thiên” của La Hối, nhà thơ - nhà đạo diễn Thế Lữ đã xin phép gia đình và viết lời Việt cho bản nhạc trên, lời mà hiện nay chúng ta đang hát. Không những thế, Thế Lữ còn cho các nhạc công trong đoàn phối nhạc và biên đạo múa biểu diễn bản nhạc này tại phố cổ Hội An với sự tham gia của nhiều thiếu nữ Hội An thời bấy giờ.


 
Hiện nay, các di cảo về nhạc của cố nhạc sĩ La Hối được bà con thân tộc họ La ở Hội An trân trọng gìn giữ. Trong số đó, người giữ được nhiều di cảo và kỷ vật nhất là nhạc sĩ La Gia Quảng, người cháu ruột của cố nhạc sĩ Doãn Chánh. Ngày nay, tuy nhạc sĩ La Hối đã đi xa, song Xuân và Tuổi trẻ của ông vẫn mãi vang vọng vui tươi khi mỗi độ tết đến xuân về. Ngày xuân nghe Xuân và Tuổi trẻ của La Hối càng làm cho lòng người ấm cúng, thong thả vui tươi và cũng khi mọi người âm thầm tưởng nhớ một vị nhạc sĩ tài hoa trẻ tuổi sinh thành trên mảnh đất Hội An thân yêu.

Tác giả: Tống Quốc Hưng

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây