Miếu

       Theo triết học cổ đại Trung Quốc, Ngũ Hành gồm: Kim (vàng, kim loại), Mộc (gỗ, cây cối), Thủy (nước), Hỏa (lửa), Thổ (đất) là 5 yếu tố cơ bản, có mặt trong mọi sự vật, hiện tượng trong vũ trụ. Năm yếu tố này được Đạo giáo và Nho giáo thần thánh hóa thành 5 vị thần với thần hiệu: Kim Đức thánh phi, Mộc Đức thánh phi, Thủy Đức thánh phi, Hỏa Đức thánh phi và Thổ Đức thánh phi. Năm vị thần này được triều đình phong kiến ban tặng nhiều mỹ tự, mỹ hiệu, gia tặng thượng đẳng thần, đưa vào lễ tấn quang (tế theo nghi lễ quốc gia) và ban sắc phong cho phép các địa phương trong cả nước thờ cúng. Vì vậy miếu Ngũ Hành được dựng lên ở mỗi xóm, ấp trong các làng xã và trở thành một bộ phận trong thiết chế văn hóa làng.
          Ngoài ra, tùy vào đặc điểm kinh tế, văn hóa, xã hội của từng làng mà có thêm một hoặc nhiều loại miếu thờ khác.
Loại hình kiến trúc miếu được ra đời rất sớm gắn với quá trình thành lập làng/xã ở Hội An. Tuy vậy, phải đến giữa thế kỷ XIX mới định hình quy mô và kiểu dáng như ngày nay. Về hình thức và vật liệu xây dựng, miếu có thể được chia thành 2 loại gồm loại xây dựng bằng gỗ, gạch, vôi vữa với hệ khung chịu lực bằng gỗ và loại xây dựng hoàn toàn bằng gạch, vôi vữa theo kiểu cuốn vòm. Mái ngói lợp ngói âm dương và được trang trí rất cầu kỳ, công phu nhiều đề tài, chi tiết bằng hình thức đắp, cẩn mảnh sứ và vẽ màu. Về quy mô, có miếu làm theo kiểu ba gian hai chái, hoặc ba gian không chái và hậu tẩm; có miếu chỉ có một gian. Miếu thờ Quan Công là ngôi miếu có quy mô lớn và giàu giá trị về nghệ thuật kiến trúc với bố cục kiểu nội công ngoại quốc, vì kèo kiểu trính chồng trụ đội rất bề thế. Toàn bộ cấu kiện gỗ được sơn son tạo cho di tích mang một vẻ đẹp lộng lẫy, tôn kính.
 

Bảng thống kê các di tích miếu ở Hội An
 (gồm các di tích được xếp hạng cấp quốc gia, cấp tỉnh, di tích có trong Danh mục
bảo vệ của Ủy ban Nhân dân tỉnh, thành phố, số liệu tính đến ngày 31/12/2014)